ಹೈದರಾಬಾದ್ ಎಪ್ರಿಲ್ 21: ಸಂಘಟಿತ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆ ಜಾಲವನ್ನು ಬೇರುಸಹಿತ ಕಿತ್ತೆಸೆಯಲು ಹೈದರಾಬಾದ್ ಪೊಲೀಸರು ನಡೆಸಿದ ‘ಆಪರೇಷನ್ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ 2.0’ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದು, ವಂಚಕರಿಗೆ ನೆರವಾಗಿದ್ದ 32 ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 52 ಮಂದಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪೊಲೀಸ್ ಆಯುಕ್ತ ವಿ.ಸಿ. ಸಜ್ಜನರ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆಯ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿರುವುದು ದೃಢಪಟ್ಟಿದೆ.
ಹದಿನಾರು ವಿಶೇಷ ತಂಡಗಳು ಏಳು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕರ್ನಾಟಕ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ದೆಹಲಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಿದವು. ಬಂಧಿತರಲ್ಲಿ ಇಂಡಸ್ಇಂಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (6), ಬಂಧನ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಬರೋಡಾ (ತಲಾ 5), ಫೆಡರಲ್ ಮತ್ತು ಐಡಿಎಫ್ಸಿ ಫಸ್ಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ತಲಾ 4), ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ (2) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.
ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಿಗಳು ವಂಚಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ‘ಮ್ಯೂಲ್ ಖಾತೆ’ಗಳನ್ನು (ಬಾಡಿಗೆ ಖಾತೆಗಳು) ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಕೆವೈಸಿ (KYC) ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಗಾಳಿಗೆ ತೂರಿ, ಸರಿಯಾದ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸದೆ ಇಂತಹ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು.
ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ 15 ಮ್ಯೂಲ್ ಖಾತೆದಾರರು ಹಾಗೂ 5 ಪೂರೈಕೆದಾರರನ್ನು ಸಹ ಪೊಲೀಸರು ಸೆರೆಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಪೊಲೀಸರು ದಾಳಿಯ ವೇಳೆ 26 ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ಗಳು, 14 ಚೆಕ್ ಪುಸ್ತಕಗಳು, 21 ಶೆಲ್ ಕಂಪನಿಗಳ ಅಂಚೆಚೀಟಿಗಳು ಹಾಗೂ ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್ಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಖಾತೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸರಿಸುಮಾರು 150 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಅಕ್ರಮ ವಹಿವಾಟು ನಡೆದಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಹಿಂದೆ ಫೆಬ್ರವರಿ 2026 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ‘ಆಪರೇಷನ್ ಆಕ್ಟೋಪಸ್–1’ ರ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ 117 ಆರೋಪಿಗಳನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆಗ ದೊರೆತ ಸುಳಿವುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಈ ಬಾರಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ವಂಚಕರಿಗೆ ಬೆನ್ನೆಲುಬಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು 2.0 ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಲಾಯಿತು.
“ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆವೈಸಿ ಪರಿಶೀಲನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಲೋಪಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿವೆ. ಇದನ್ನು ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಿಗಳು ತಮ್ಮ ಅನುಕೂಲಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ,” ಎಂದು ಆಯುಕ್ತ ಸಜ್ಜನರ್ ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೂಡಿಕೆ ವಂಚನೆ ಮತ್ತು “ಡಿಜಿಟಲ್ ಬಂಧನ” (Digital Arrest) ಹಗರಣಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಎಚ್ಚರದಿಂದಿರಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.